U sprovedenom postupku nije učinjena bitna povreda odredaba parničnog postupka iz člana 374. stav 2. tačka 2. ZPP, na koju Vrhovni sud pazi po službenoj dužnosti. Drugostepeni sud se u pobijanoj odluci izjasnio u pogledu prigovora presuđene stvari i dao pravilne razloge koje prihvata i ovaj sud pa se revizijom neosnovano faktički ukazuje na bitnu povredu postupka iz člana 374. stav 2. tačka 10. ZPP.

Prema činjeničnom stanju utvrđenom pred drugostepenim sudom, pred kojim je otvorena rasprava u smislu člana 383. stav 3. ZPP, katastarska parcela .. u ulici ... broj .., upisana je kao gradsko građevinsko zemljište, a kao nosioci prava svojine na zemljištu i na porodičnoj stambenoj zgradi koja se nalazi na parceli, upisani su tužioci sa suvlasničkim udelima od po ½. Prema rešenju Gradskog narodnog odbora – Stambene uprave broj 33895 od 15.07.1949. godine od ĐĐ sa stanom u ulici ... broj .. oduzet je ceo stan za vojnu poštu uz obavezu da se preseli u istu ulicu u stan broj .. . Prema ugovoru o zameni stanova od 29.09.1959. godine, koji je zaključen između EE sa stanom u ulici ... broj .. i KK sa stanom u ulici ... broj .., izvršena je zamena stanova tako da je EE prešla u stan u ulici ... broj .. sa suprugom i dva maloletna deteta. Prema Ugovoru o korišćenju stana broj 5541-17/VIII od 1955. godine, stanodavac ŽŽ je izdala korisniku ĐĐ stan u ulici ... broj .. za iznos stanarine od 600,00 dinara mesečno, a prema rešenju Opštine Kragujevac od 31.12.1965. godine određena je nova stanarina za stan u ulici ... broj .., čiji je davalac na korišćenje ZZ. Između ĐĐ i ZZ zaključen je 21.04.1969. godine Ugovor o korišćenju stana kojim je utvrđeno da će nosilac stanarskog prava koristiti stan koji je predmet ugovora zajedno sa članovima svog domaćinstva. Prema prijavi za stan u ulici ... broj .., nosilac prava je ĐĐ sa članovima porodičnog domaćinstva, ženom ŽŽ rođenom 1901. godine i decom ZZ rođenim 1942. godine i ćerkom (nečitko ime) rođenom 1936. godine. Na zahtev EE sa stanom u ulici ... broj .. Mesna zajednica Kragujevac je 09.12.1985. godine izdala potvrdu da EE stanuje u stanu sa suprugom II, sinom JJ, snajom DD i unukom GG. EE, rođena ... je preminula ...2010. godine sa poslednjim prebivalištem u Kragujevcu u ulici ... broj .. . Prema dopisu Grada Kragujevca, Gradske uprave za imovinu iz 2017. godine, nisu evidentirana lica koja se navode u zahtevu kao zakupci stana u svojini građana na stanu koji se nalazi u ulici ... broj .. u Kragujevcu jer nisu imali prijavu u skladu sa Zakonom o prijavljivanju i evidentiranju zakupaca na neodređeno vreme u stanovima u svojini građana, zadužbine i fondacija, a Istorijski arhiv Šumadije poseduje fragmentarno dokaze. Presudom Osnovnog suda u Kragujevcu P 2825/14 od 23.04.2015. godine odbijen je tužbeni zahtev tužilaca AA i BB da se obavežu tuženi da se isele i isprazne porodičnu stambenu zgradu tužilaca u Kragujevcu koja je predmet i ovog spora. Presuda je potvrđena presudom Apelacionog suda u Kragujevcu Gž 2392/15 od 09.08.2016. godine iz razloga da u tom momentu tužioci nisu imali aktivnu legitimaciju za vođenje parnice u smislu člana 37. Zakona o osnovama svojinsko-pravnih odnosa jer nisu bili upisani u katastar nepokretnosti kao vlasnici predmetne zgrade, pa je drugostepeni sud zaključio da se ne radi o pravnosnažno presuđenoj stvari s obzirom da je za materijalnu pravnosnažnost presude potrebno da pored istovetnosti tužbenog zahteva i parničnih stranaka, postoji istovetnost činjeničnog stanja čega u prethodno vođenoj parnici sadržaja u parnici nije bilo.

Rešenjem O 276/08 od 04.03.2008. godine na zaostavštini pokojne LL, bivše iz ..., koja se između ostalog, sastoji od prava korišćenja k.p. .. u k.o. Kragujevac i prava vlasništva na porodičnoj stambenoj zgradi podignutoj na toj parceli, za naslednike su oglašeni ovde tužioci AA i BB. 

Nakon otvorene rasprave i utvrđenog činjeničnog stanja drugostepeni sud je ukinuo prvostepenu presudu i usvojio tužbeni zahtev uz zaključak da su tužioci upisani kao suvlasnici predmetne nepokretnosti sa udelima od po ½ na k.p. .. k.o. Kragujevac 1 i porodičnoj stambenoj zgradi koja se nalazi na navedenoj parceli, a koji tuženi koriste bez pravnog osnova s obzirom da nisu dokazali da imaju pravo koje sprečava njihovo iseljenje. Tuženi na kojima je bio teret dokazivanja osnova korišćenja navedenog stana, nisu dokazali da spadaju u krug lica koja mogu da koriste sporni stan u skladu sa odredbama Zakona o stanovanju („Službeni glasnik RS“, br. 50/92), u slučaju smrti zakupca, niti da je zakupac u smislu navedenog zakona sada pok. EE (umrla ...2010. godine) jer se ta činjenica ne može utvrditi iz združenih pisanih dokaza, kao i da nemaju na drugi način rešenu stambenu potrebu. Punomoćnik tuženih nije mogao da se izjasni o stepenu srodstva tuženih i sada pok. EE i pok. ĐĐ, a podnošenje predloga pred drugostepenim sudom u otvorenoj raspravi za dostavljanje Izvoda iz matične knjige na navedene okolnosti nije prihvaćen s obzirom da su tuženi prekludirani u ovoj fazi postupka dostavljanjem dokaza u skladu sa odredbom člana 384. stav 5. u vezi člana 372. ZPP. Stoga je shodno članu 37. Zakona o osnovama svojinskopravnih odnosa osnovan zahtev za iseljenje tuženih.

Po oceni Vrhovnog suda pravilno je drugostepeni sud primenio materijalno pravo kada je doneo pobijanu odluku i usvojio tužbeni zahtev.

Odredbom člana 37. Zakona o osnovama svojinskopravnih odnosa, propisano je da vlasnik može tužbom zahtevati od držaoca povraćaj individualno određene stvari (stav 1.); vlasnik mora dokazati da na stvari čiji povraćaj traži ima pravo svojine, kao i da se stvar nalazi u faktičkoj vlasti tuženiog (stav 2.); pravo na podnošenje tužbe iz stava 1. ovog člana ne zastareva.

U konkretnom slučaju, tužioci su upisani kao suvlasnici predmetne nepokretnosti sa udelima od po ½ i kao vlasnici nepokretnosti shodno članu 37. Zakona o osnovama svojinskopravnih odnosa imaju pravo da traže iseljenje tuženih iz ove nepokretnosti, jer tuženi nisu dokazali da imaju pravo koje sprečava njihovo iseljenje iz predmetnog stana. Tuženi nisu dokazali da su pravni sledbenici sada pok. EE i pok. ĐĐ, kao ni tvrdnju da je njihov pravni prethodnik bio nosilac stanarskog prava na spornom stanu i da mogu da koriste stan u skladu sa članom 34. Zakona o stanovanju („Službeni glasnik RS“ br 50/92),

Revizijskim navodima osporava se izneto stanovište uz obrazloženje da je pravni prethodnik tuženih bila nosilac stanarskog prava, osporavajući faktički ocenu dokaza i činjenično stanje utvrđeno u drugostepenom postupku, što ne predstavlja revizijski razlog u smislu člana 407. ZPP.

Iz navedenih razloga, primenom člana 414. stav 1. ZPP, odlučeno je kao u izreci.

Predsednik veća – sudija

Dobrila Strajina s.r.

Za tačnost otpravka

Zamenik upravitelja pisarnice

Milanka Ranković