U IME NARODA

Vrhovni kasacioni sud, u veću sastavljenom od sudija: Vesne Popović, predsednika veća, Zorane Delibašić i Gordane Komnenić, članova veća, u parnici tužioca AA iz ..., čiji je punomoćnik Miodrag Nešković, advokat iz ..., protiv tužene Opštine Gornji Milanovac, čiji je zakonski zastupnik Javni pravobranilac Opštine Gornji Milanovac, radi poništaja rešenja i vraćanja na rad, odlučujući o reviziji tužioca, izjavljenoj protiv presude Apelacionog suda u Kragujevcu Gž1 1594/19 od 12.05.2020. godine, u sednici održanoj 02.12.2020. godine, doneo je

P R E S U D U

ODBIJA SE kao neosnovana revizija tužioca izjavljena protiv presude Apelacionog suda u Kragujevcu Gž1 1594/19 od 12.05.2020. godine.

O b r a z l o ž e nj e

Presudom Osnovnog suda u Gornjem Milanovcu P1 260/18 od 22.02.2019. godine, koja je ispravljena rešenjem istog suda P1 260/18 od 09.05.2019. godine, stavom prvim izreke, usvojen je tužbeni zahtev pa su poništena rešenja Opštinske uprave Gornji Milanovac br. ...-...-.../... od 19.02.2013. godine doneto od strane načelnika Opštinske uprave i br. ...-....-..../...-... od 06.03.2013. godine doneto od strane predsednika opštine, a tužena je obavezana da tužioca vrati na rad. Stavom drugim izreke, obavezana je tužena da tužiocu na ime naknade troškova parničnog postupka plati 124.500,00 dinara.

Presudom Apelacionog suda u Kragujevcu Gž1 1594/19 od 12.05.2020. godine, preinačena je presuda Osnovnog suda u Gornjem Milanovcu P1 260/18 od 22.02.2019. godine, ispravljena rešenjem istog suda pod istim brojem od 09.05.2019. godine, tako što je:1) odbijen tužbeni zahtev kojim je tužilac tražio da se ponište rešenja Opštinske uprave Gornji Milanovac br. ...-.../.../... od 19.02.2013. godine doneto od strane načelnika Opštinske uprave i br. ...-...-.../...-... od 06.03.2013. godine, doneto od strane predsednika opštine, kao da se obaveže tužena da tužioca vrati u radni odnos; 2) obavezan je tužilac da tuženoj na ime troškova parničnog postupka plati 190.500,00 dinara.

Protiv pravnosnažne presude donete u drugom stepenu, tužilac je izjavio reviziju zbog pogrešne primene materijalnog prava i bitne povrede odredaba parničnog postupka učinjene u postupku pred drugostepenim sudom.

Ispitujući pobijanu presudu primenom člana 408. Zakona o parničnom postupku – ZPP (''Službeni glasnik RS'' br.72/11, 87/18), Vrhovni kasacioni sud je utvrdio da revizija tužioca nije osnovana.

U postupku nije učinjena bitna povreda odredaba parničnog postupka iz člana 374. stav 2. tačka 2. ZPP, na koju revizijski sud pazi po službenoj dužnosti. U reviziji se ne ukazuje na konkretnu bitnu povredu odredaba parničnog postupka učinjenu u postupku pred drugostepenim sudom, zbog koje revizija može da se izjavi u smislu člana 407. stav 1. tačka 2. ZPP.

Prema utvrđenom činjeničnom stanju, tužilac je bio u radnom odnosu kod tužene na radnom mestu .... u Odeljenju za ... . Protiv tužioca je pokrenut i vođen disciplinski postupak zbog izvršenih težih povreda radnih obaveza u kome je doneto drugostepeno rešenje načelnika opštinske uprave Opštine Gornji Milanovac od 19.02.2013. godine kojim je tužilac oglašen krivim za učinjene teže povrede radne obaveze koje se sastoje od zloupotrebe službenog položaja sa prekoračenjem ovlašćenja i nezakonitim raspolaganjem materijalnim sredstvima, te je tužiocu izrečena disciplinska mera prestanak radnog odnosa. Tužilac je bez naloga i odobrenja načelnika opštinske uprave u periodu od 01.12.2012. godine do 31.12.2012. godine na „…“ u Gornjem Milanovcu, upotrebom službene kartice za gorivo preuzeo gorivo u vrednosti 166.109,00 dinara, koristio službeno vozilo u tom periodu bez izdatog, potpisanog i overenog punog lista – naloga od strane načelnika opštinske uprave, te je tužiocu izrečena disciplinska mera prestanak radnog odnosa. Protiv prvostepenog rešenja tužilac je podneo prigovor koji je odbijen kao neosnovan drugostepenim rešenjem od 06.03.2013. godine. Drugostepeno rešenje doneo je predsednik Opštine Gornji Milanovac, a po ovlašćenju načelnice Opštinske uprave od 22.02.2013. godine. Načelnica Opštinske uprave je u periodu od 25.02.2013. godine do 29.03.2013. godine bila odsutna zbog korišćenja godišnjeg odmora. Pravnosnažnom presudom Osnovnog suda u Gornjem Milanovcu K 73/14 od 18.11.2015. godine, ovde tužilac je oglašen krivim zbog izvršenog krivičnog dela pronevere zato što u periodu od 01.12.2012. godine do 31.12.2012. godine, u nameri da sebi pribavi protivpravnu imovinsku korist prisvojio određenu količinu goriva za službeno vozilo kojim je bio zadužen.

Polazeći od ovako utvrđenog činjeničnog stanja prvostepeni sud je usvojio tužbeni zahtev i poništio kao nezakonito prvostepeno rešenje načelnika Opštinske uprave od 19.02.2013. godine i drugostepeno rešenje doneto 06.03.2013. godine od strane predsednika opštine, te obavezao tuženu da tužioca vrati na rad. Prema pravnom stanovištu prvostepenog suda, pobijana rešenja su nezakonita, jer načelnik Opštinske uprave nije ovlašćen da na predsednika opštine prenosi nadležnost za rešavanje radno-pravnih statusa zaposlenih u Opštinskoj upravi za rešavanje o prigovoru protiv prvostepenog rešenja, te je u tom smislu zbog proceduralnih razloga utvrđeno da su pobijana rešenja nezakonita i tužilac je vraćen na rad.

Drugostepeni sud je pravilno odlučio kada je odbio tužbeni zahtev i utvrdio da su pobijana rešenja načelnika Opštinske uprave Gornji Milanovac i predsednika Opštine Gornji Milanovac, zakonita, te da nema osnova da se tužilac vrati na rad.

U konkretnom slučaju, prema upućujućoj normi iz člana 189. Zakona o državnim službenicima („Sl. glasnik RS“, br.79/05...104/09), odredbe Zakona o radnim odnosima u državnim organima nastavljaju da se shodno primenjuju na radne odnose u organima Autonomne Pokrajine i lokalne samouprave do donošenja posebnog zakona. Zakon o lokalnoj samoupravi („Sl. glasnik RS“, br.129/07), koji je bi na snazi u vreme donošenja pobijanih odluka, nije uredio oblast radnih odnosa, tako da se u delu u kojem se uređuju radni odnosi u organima lokalne samouprave primenjuju odredbe Zakona o radnim odnosima u državnim organima. Članom 60. Zakona o radnim odnosima u državnim organima, propisano je da disciplinski postupak protiv zaposlenog vodi i disciplinsku meru izriče funkcioner koji rukovodi državnim organom (stav 1); ovlašćenje za vođenje disciplinskog postupka i izricanje disciplinske mere, može se preneti na drugog funkcionera iz državnog organa.

Zakon o lokalnoj samoupravi u članu 27. propisuje da su organi opštine: skupština opštine, predsednik opštine, opštinsko veće i opštinska uprava, a članom 52. tačka 6. istog zakona (koji je bio na snazi u vreme vođenja disciplinskog postupka) propisano je da opštinska uprava obavlja stručne i druge poslove koje utvrdi skupština opštine, predsednik opštine i opštinsko veće. Odlukom o opštinskoj upravi Opštine Gornji Milanovac od 14.12.2012. godine („Sl. glasnik Opštine Gornji Milanovac“ br.30/2012), koja je bila na snazi u vreme donošenja osporenih rešenja, u članu 40. stav 3. propisuje da za svoj rad i rad Opštinske uprave načelnik odgovara Skupštini opštine, predsedniku opštine i opštinskom veću u skladu sa Statutom i ovom odlukom, a članom 49. stav 1. iste odluke, propisano je da predsednik opštine, u cilju zakonitog i efikasnog funkcionisanja opštinske uprave usmerava i usklađuje njen rad.

Po oceni Vrhovnog kasacionog suda, opština, kao jedinica lokalne samouprave, ima svoje posebne organe, kako je to propisano članom 27. Zakona o lokalnoj samoupravi. Organi opštine su međusobnoj vezi, jer načelnik opštinske uprave za svoj rad odgovara, kako skupštini opštine i opštinskom veću, tako i predsedniku opštine. Imajući u vidu da je tužilac bio zaposlen u Opštinskoj upravi o njegovom radno-pravnom statusu odlučuje načelnik opštinske uprave koji je rešenjem od 19.02.2013. godine, u disciplinskom postupku, izrekao disciplinsku meru prestanak radnog odnosa zbog učinjene povrede radne obaveze. Ostvarivanje i zaštita prava zaposlenih u državnim organima i postavljenih lica propisani su članom 71. Zakona o radnim odnosima u državnim organima, koji u članu 2. propisuju da protiv svakog rešenja ili drugog akta kojim je odlučeno o njegovim pravima i obavezama zaposleni odnosno postavljeno lice ima pravo da podnese prigovor, a prema stavu 3. istog člana prigovor se podnosi funkcioneru koji rukovodi državnim organom u roku od osam dana od dana uručenja rešenja ili drugog akta, a funkcioner je dužan da o njemu odluči u roku od 15 dana od dana podnošenja prigovora, dok je stavom 4. istog člana, propisano da razmatrajući podneti prigovor, funkcioner preispituje svoju odluku i može je izmeniti ili dopuniti.

Međutim, u situaciji kada je načelnik opštinske uprave bio sprečen da odluči o prigovoru na prvostepeno rešenje, shodnom primenom člana 60. stav 1. Zakona o radnim odnosima u državnim organima, može da prenese svoje ovlašćenje na predsednika opštine, posebno imajući u vidu da je u vreme donošenja pobijanih rešenja, načelnik opštinske uprave, prema odluci o Opštinskoj upravi, za svoj rad odgovarao i predsedniku opštine. To dalje znači da je načelnik opštinske uprave mogao da prenese svoja ovlašćenja predsedniku opštine u pogledu odlučivanja o prigovoru zaposlenog na prvostepeno rešenje o izrečenoj disciplinskoj meri prestanak radnog odnosa i u tom smislu drugostepeno rešenje od 06.03.2013. godine, doneto je od strane ovlašćenog lica. U pogledu razloga koji su tužiocu stavljeni na teret, pravilan je zaključak drugostepenog suda da je tužilac svojom krivicom izvršio težu povredu radne obaveze na taj način što je kao zaduženo lice sa službenom karticom za gorivo, ovu karticu koristio protivno načinu koju je tužena opština propisala, te je karticu zloupotrebio kupovinom količine goriva znatno veće nego što su potrebe za korišćenje službenog vozila kojim je bio zadužen, a ovu radnju tužilac je izvršio u periodu od 01.12.2012. godine do 31.12.2012. godine. Na taj način je obrazovan otkazni razlog propisan članom 59. stav 1. tačka 5. i 6. kojima je propisano da su teže povrede radnih obaveza i dužnosti zloupotreba službenog položaja ili prekoračenje ovlašćenja, kao i nezakonito raspolaganje materijalnim sredstvima. Imajući u vidu da je tužiocu zakonito prestao radni odnos, neosnovan je zahtev tužioca za vraćanje na rad.

Stoga su neosnovani revizijski navodi da je pobijanom presudom pogrešno primenjeno materijalno pravo.

Na osnovu člana 414. stav 1. ZPP, Vrhovni kasacioni sud je odlučio kao u izreci.

Predsednik veća - sudija

Vesna Popović,s.r.

Za tačnost otpravka

Upravitelj pisarnice

Marina Antonić