Protiv pravnosnažne presude donete u drugom stepenu tužena je blagovremeno izjavila reviziju, zbog bitne povrede odredaba parničnog postupka i pogrešne primene materijalnog prava.

Tužilac je podneo odgovor na reviziju, zahtevajući naknadu za troškove njenog sastava.

Vrhovni sud je ispitao pobijanu presudu na osnovu člana 408. Zakona o parničnom postupku – ZPP („Službeni glasnik RS“ br. 72/11... 18/20 i 10/23 – drugi zakon), pa je našao da revizija tužene nije osnovana.

U postupku nije učinjena bitna povreda odredaba parničnog postupka iz člana 374. stav 2. tačka 2. ZPP, na koju revizijski sud pazi po službenoj dužnosti. Nema ni bitne povrede iz člana 374. stav 1. u vezi sa članom 8. ZPP na koju se ukazuje u reviziji, s obzirom da se pravilo o oceni dokaza iz člana 8. ZPP u postupku pred drugostepenim sudom primenjuje samo u situaciji kada se drugostepena odluka donosi posle rasprave održane pred tim sudom. Ukazivanje na povredu postupka iz člana 374. stav 2. tačka 12. ZPP, ne predstavlja bitnu povredu zbog koje se revizija može izjaviti, primenom člana 407. stav 1. ZPP, a revizijom se ne ukazuje na druge povrede postupka zbog kojih se ona može izjaviti, primenom člana 407. stav 1. ZPP. Takođe, po oceni revizijskog suda, drugostepeni sud je u obrazloženju pobijane presude ocenio sve bitne žalbene navode i o njima dao pravilne i jasne razloge koje prihvata i ovaj sud.

Prema utvrđenom činjeničnom stanju, tužilac je u toku 2019. godine, kao podizvođač, izvodio radove na postavljanju alu stolarije na objektu tužene – investitora u ul. ... u Beogradu Su+1+PK, na kp. br. ... KO Savski venac. Glavni izvođač radova na objektu bila je firma GP „Senjak properties“ d.o.o. Beograd. Tužena je svakodnevno bila prisutna prilikom izvođenja radova i nije imala primedbi na izvedene radove, kao ni na kvalitet ugrađene stolarije (aluminijumske prozore i vrata). Površina ugrađene stolarije iznosi oko 200 - 300 m2. Tužilac je po završetku radova i nakon useljenja objekta, u vezi sa primedbama tužene, izvršio štelovanje prozora i zamenio jednu polomljenu šarku na prozoru, dok drugih primedbi nije bilo. Prema specifikaciji izvedenih radova od 31.03.2019. godine i 30.04.2019. godine, tužilac je izveo radove i ugradio fasadnu aluminijumsku stolariju u vrednosti od 18.208.196,31 dinara. Glavni izvođač radova na objektu ispostavio je tuženoj račun broj 2/19 od 31.03.2019. godine za deset privremenih situacija na iznos od 5.541.051,24 dinara i račun broj 3/19 od 30.04.2019. godine za jedanaest privremenih situacija na iznos od 3.044.094.89 dinara.

Utvrđeno je da je GP „Senjak properties“ d.o.o. Beograd, kao glavni izvođač sa tužiocem, kao podizvođačem zaključio ugovor o cesiji od 30.09.2019. godine, kojim je tužiocu ustupio potraživanje prema tuženoj u ukupnom iznosu od 6.437.129,22 dinara, na osnovu deset privremenih situacija (ostatak u iznosu od 3.706.633,98 dinara od 31.03.2019. godine) i jedanaest privremenih situacija (deo u iznosu od 2.730.495,24 dinara od 30.04.2019. godine). O ustupanju potraživanja obaveštena je tužena, koja je potpisala ugovor o cesiji i saglasila sa članom 3. ugovora da tužiocu, kao novom poveriocu, preostali iznos duga od 6.437.129,22 dinara plati u sedam jedanakih mesečnih rata od po 919.589,89 dinara počev od dana potpisivanja ugovora. Nakon toga, tužena je isplatila tužiocu deo dugovanog iznosa i to prvu ratu, kao i deo druge rate, tako da prema podacima iz analitičke kartice tužioca za 2020. godinu ukupno preostalo potraživanje tužioca prema tuženoj iznosi 5.237.129,22 dinara. Do zaključenja glavne rasprave tužena nije pružila dokaz da je navedeni iznos duga isplatila tužiocu.

Polazeći od utvrđenog činjeničnog stanja, nižestepeni sudovi su usvojili tužbeni zahtev primenom odredaba članova 436. stav 1, 438. stav 1, 440, 600, 602, 607. stav 1, 614. stav 1. i 3, 615. stavovi 1. i 2. Zakona o obligacionim odnosima (ZOO). Nalazeći da je tužilac u toku 2019. godine izvodio radove na ugradnji alu stolarije - vrata i prozora na objektu tužene, da su radovi bili izvedeni u vreme kada je ugovorom o cesiji od 30.09.2019. godine tužiocu, kao prijemniku, bilo ustupljeno potraživanje prema tuženoj, kao dužniku, da tužena nije pružila dokaz da je odmah nakon prijema radova na bilo koji način obavestila tužioca o nedostacima u pogledu kvaliteta ugrađene stolarije niti u pogledu cene, kao ni na ugovor o cesiji i kopiju izvoda otvorenih stavki od 20.12.2019. godine, zaključivši da kod činjenice da je tužilac otklonio sve nedostatake ukazane od strane tužene, a da tužena u smislu pravila o teretu dokazivanja nije pružila dokaze da je utuženi iznos na ime duga isplatila tužiocu, obavezali su tuženu da tužiocu isplati iznose bliže navedene u izreci sa pripadajućom kamatom, a visina potraživanja utvrđena je na osnovu člana 3 ugovora o cesiji, kao i podataka iz analitičke kartice tužioca, koja se vodi na ime tužene, pri čemu su nižestepeni sudovi imali u vidu da je tužena platila deo duga (prvu i deo druge rate). Dodatna argumentacija drugostepenog suda je da je tužilac za svoje tvrdnje priložio pisane dokaze i ugovor o cesiji, koji tužena nije osporila, te da je na tuženoj bio teret dokazivanja da dug ne postoji ili da je manji od iznosa koji tužilac potražuje, navodeći da je tužena u odgovoru na tužbu i na pripremnom ročištu od dokaza predložila saslušanje tužene u svojstvu parnične stranke, kao i saslušanje predloženog svedoka, ali ne i veštačenje, a što nije učinila ni do zaključenja glavne rasprave.

Neosnovano se navodima revizije osporava pravilna primena materijalnog prava.

Odredbom člana 436. stav 1. ZOO propisano je da poverilac može ugovorom zaključenim sa trećim preneti na ovoga svoje potraživanje, izuzev onog čiji je prenos zabranjen zakonom ili koje je vezano za ličnost poverioca, ili koje se po svojoj prirodi protivi prenošenju na drugoga, članom 438. stav 1. istog zakona propisano je da za prenos potraživanja nije potreban pristanak dužnika, ali je ustupilac dužan obavestiti dužnika o izvršenom ustupanju. Odredbom člana 440. stav 1. istog zakona propisano je da prijemnik ima prema dužniku ista prava koja je ustupilac imao prema dužniku do ustupanja.

U konkretnom slučaju, tužilac tužbenim zahtevom traži da se tužena obaveže da mu, na ime duga, isplati 5.237.129,22 dinara sa pripadajućom kamatom. Iz činjeničnog utvrđenja proizilazi da je tužilac u toku 2019. godine, kao podizvođač, izvodio radove na postavljanju alu stolarije na objektu tužene, da je glavni izvođač radova na objektu bila firma GP „Senjak properties“ d.o.o. Beograd, da tužena tokom izvođenja radova nije imala primedbi na izvedene radove, kao ni na kvalitet ugrađene stolarije, da je tužilac po završetku radova i nakon useljenja objekta, u vezi sa primedbama tužene, izvršio štelovanje prozora i zamenio jednu polomljenu šarku na prozoru, dok drugih primedbi nije bilo, da je glavni izvođač radova na objektu ispostavio tuženoj račun od 31.03.2019. godine na iznos od 5.541.051,24 dinara i račun od 30.04.2019. godine za jedanaest privremenih situacija na iznos od 3.044.094.89 dinara. Takođe, glavni izvođač je sa tužiocem, kao podizvođačem zaključio ugovor o cesiji od 30.09.2019. godine, kojim je tužiocu ustupio potraživanje prema tuženoj u ukupnom iznosu od 6.437.129,22 dinara, da je o ustupanju potraživanja obaveštena tužena, koja je potpisala ugovor o cesiji i saglasila sa članom 3. ugovora da tužiocu, kao novom poveriocu, preostali iznos duga od 6.437.129,22 dinara plati u sedam jedanakih mesečnih rata (po 919.589,89 dinara) da je nakon toga isplatila deo dugovanog iznosa (prvu, kao i deo druge rate), kao i da ukupno preostalo potraživanje iznosi 5.237.129,22 dinara (prema podacima iz analitičke kartice tužioca za 2020. godinu). Imajući u vidu navedeno, po oceni Vrhovnog suda pravilan je zaključak drugostepenog suda da, kod činjenice da je tužilac za svoje tvrdnje priložio dokaze, kao i ugovor o cesiji, a da tužena u smislu pravila o teretu dokazivanja nije dostavila dokaze na okolnost da dug ne postoji ili da je manji od iznosa koji tužilac potražuje, niti je u prilog navedenom, osim predloga da bude saslušana u svojstvu parnične stranke i predloga za saslušanje svedoka, predložila veštačenje na okolnost vrednosti izvedenih radova i visine duga. Kako iz ugovora o cesiji od 30.09.2019. godine proizilazi da je glavni izvođač ustupio tužiocu potraživanje prema tuženoj u ukupnom iznosu od 6.437.129,22 dinara, da je o ustupanju potraživanja obaveštena tužena, koja je potpisala ugovor o cesiji i saglasila sa članom 3. ugovora, da na navedeni ugovor o cesiji nije imala primedbe, nakon čega je deo duga izmirila, te samim tim dodatno priznala dugovanje koje ima prema tužiocu na ime izvedenih radova, stoga su pravilno nižestepeni sudovi primenili materijalno pravo kada su tuženu obavezali da tužiocu na ime duga isplati 5.237.129,22 dinara.

Neosnovani su navodi revizije tužene kojima ukazujući na pogrešnu primenu materijalnog prava zapravo pobija ocenu dokaza i primenu pravila o teretu dokazivanja. Tužena je bila dužna da dokaže da dug ne postoji ili da je manji, a ona tu činjenicu nije dokazala, kako to pravilno zaključuje drugostepeni sud. Revizija ne može da se izjavi zbog pogrešno i nepotpuno utvrđenog činjeničnog stanja, u smislu odredbe člana 407. stav 2. ZPP, osim u slučaju iz člana 403. stav 2. tog zakona, što ovde nije slučaj.

Iz navedenih razloga, na osnovu člana 414. ZPP odlučeno je kao u stavu prvom izreke.

Vrhovni sud je odbio zahtev tužioca za naknadu troškova za sastav odgovora na reviziju, s obzirom da nisu bili nužni za vođenje ove parnice, u smislu člana 154. stav 1. ZPP, zbog čega je u smislu odredbe člana 165. stav 1. ZPP odlučio kao u stavu drugom izreke.

Predsednik veća - sudija

Mirjana Andrijašević, s.r.

Za tačnost otpravka

Zamenik upravitelja pisarnice

Milanka Ranković