Protiv pravnosnažne presude donete u drugom stepenu, tužilja je blagoremeno izjavila reviziju iz svih zakonom propisanih razloga.

Vrhovni sud je ispitao pobijanu presudu primenom člana 408. Zakona o parničnom postupku – ZPP („Službeni glasnik RS“, br. 72/11 ... 10/23) i člana 92. Zakona o uređenju sudova („Službeni glasnik RS“, br. 10/23) i utvrdio da je revizija neosnovana.

U postupku nije učinjena bitna povreda odredaba parničnog postupka iz člana 374. stav 2. tačka 2. ZPP, na koju Vrhovni sud pazi po službenoj dužnosti.

Prema utvrđenom činjeničnom stanju, dana 18.02.1999. godine zaključen je ugovor o prodaji nepokretnosti između prodavca BB i kupca AA, overen u Prvom opštinskom sudu u Beogradu Ov. br. 369/99 od 19.02.1999. godine. Članom 1. ugovoreno je da je prodavac vlasnik nepokretnosti – stambene zgrade dimenzija temelja 7,50 h 4,50 m, koja se nalazi na delu od 0.01.50 ha od k.p. br. .. – njiva „blato“ od 0.02.50 ha, koja parcela je upisana kao zemljišno knjižno telo III u ZKUL .. KO ..., sa pravom korišćenja zemljišta pod zgradom i zemljšte dimenzija 6,40 h 4,40 m, a koja nepokretnost se nalazi u Beogradu, ..., ul. ... br. .. . Za navedenu nepokretnost podnet je zahtev za legalizaciju bespravno izgrađenog objekta Sekretarijatu za imovinsko - pravne i građevinske poslove grada Beograda pod brojem 35-31685. Stambena zgrada opisana u prvom stavu ovog člana je nedovršena, grubi građevinski radovi su izvedeni u celosti, pod krov, dok su instalacioni radovi, završni zanatski radovi izvedeni u prizemlju stambene zgrade, ali ne i na spratu zgrade. Iz izvoda iz lista nepokretnosti br. .. za k.p. br. .. KO ..., nižestepeni sudovi su utvrdili da je u podacima o parceli upisana vrsta zemljišta gradsko građevinsko zemljište, dok su kao imaoci prava na parceli upisani VV sa pravom korišćenja sa udelom 1/8, GG sa pravom korišćenja sa udelom 2/8, DD sa pravom korišćenja sa udelom 4/8, ĐĐ sa pravom korišćenja sa udelom 1/8, a Republika Srbija sa pravom svojine – državna 1/1. Na predmetnoj parceli se nalazi porodična stambena zgrada, objekat izgrađen bez odobrenja za gradnju, a imalac prava na objektu je AA sa pravom državine, oblik svojine privatna 1/1.

Polazeći od utvrđenog činjeničnog stanja, nižestepeni sudovi su odbili, kao neosnovan tužbeni zahtev tužilje da se utvrdi da je tužilja stekla pravo svojine na gradskom građevinskom zemljištu na osnovu održaja i eventualni tužbeni zahtev tužilje da se utvrdi da je tužilja stekla pravo svojine na gradskom građevinskom zemljištu na osnovu građenja na tuđem zemljištu, primenom člana 211. ZPP, sa obrazloženjem da tužbom nisu obuhvaćena sva lica koja po zakonu i prirodi stvari moraju biti obuhvaćena tužbom na strani tuženog.Ovo, jer iz izvoda iz lista nepokretnosti br. .. za k.p. .. KO ..., proizlazi da su pored tužene Republike Srbije, koja je upisana sa pravom svojine, upisani kao imaoci prava na parceli – gradskom građevinskom zemljištu i treća lica sa pravom korišćenja sa određenim udelima. Imajući u vidu da tužena nije isključivi titular prava predmetne nepokretnosti, pasivna legitimacija na strani tuženog nije potpuna pošto osim tužene Republike Srbije, ima više drugih knjižnih titulara koji nisu obuhvaćeni tužbom iako njihovo pravo korišćenja obuhvata i deo zemljišta na kom tužilja traži utvrđenje prava svojine. Ovo, jer se zbog prirode pravnog odnosa, spor može da se reši samo na jednaki način prema svim titularima apsolutnih prava vezanih za predmetnu nepokretnost, jer bi prema svima njima podjednako važila odluka kojom bi bilo odlučeno o osnovnom i eventualnom tužbenom zahtevu tužilje, a saglasno članu 210. ZPP, prema kojoj odredbi ako se po zakonu ili zbog prirode pravnog odnosa spor može da reši samo na jednak način prema svim suparničarima (jedinstveni suparničari), oni se smatraju kao jedna parnična stranka.

Po oceni Vrhovnog suda, suprotno navodima revizije, nižestepeni sudovi su pravilno primenio materijalno pravo.

Članom 211. stav 1. ZPP, propisano je da nužno suparničarstvo postoji ako po zakonu ili zbog prirode pravnog odnosa tužbom moraju da se obuhvate sva lica koja su učesnici materijalnopravnog odnosa, stavom 2, da sko sva lica iz stava 1. ovog člana nisu obuhvaćena tužbom kao stranke, sud će da odbije tužbeni zahtev kao neosnovan, a stavom 3. da o nužnom suparničarstvu sud vodi računa po službenoj dužnosti.

Tužilja tužbom traži utvrđenje prava svojine na delu gradskog građevinskog zemljišta na osnovu održaja, a eventualnim tužbenim zahtevom na osnovu građenja na tuđem zemljištu. Iz izvoda iz lista nepokretnosti br. .. ZKP br. .. KO ... proizlazi da je u podacima o parceli upisana vrsta zemljišta - gradsko građevinsko zemljište dok su kao imaoci prava na parceli upisani VV sa pravom korišćenja sa udelom 1/8, GG sa pravom korišćenja sa udelom 2/8, DD sa pravom korišćenja sa udelom 4/8, ĐĐ sa pravom korišćenja sa udelom 1/8, a Republika Srbija sa pravom svojine – državna 1/1. Pravo državne svojine i pravo korišćenja su posebna vrsta stvarnog prava koje, kao apsolutno pravo, deluje prema svima, tako da se i promena vlasnika iste nepokretnosti, odnosno promena suvlasničkih udela na toj nepokretnosti tiče i titulara prava državne svojine i korisnika nepokretnosti u državnoj svojini. S obzirom na navedeno, svi titulari stvarnih prava na nepokretnosti nalaze se u položaju jedinstvenih nužnih suparničara i zbog toga moraju biti obuhvaćeni tužbom za utvrđenje prava svojine. Pravni odnos o kome se odlučuje po tužbenom zahtevu, zbog prirode tog odnosa može se rešiti samo na jednak način prema svim titularima apsolutnih prava vezanih za predmetnu nepokretnost. Korisnici su stoga, zajedno sa titularima prava državne svojine, nužni i jedinstveni suparničari u smilsu člana 210. ZPP i smatraju se kao jedna parnična stranka, zbog čega i oni moraju biti obuhvaćeni tužbom saglasno članu 211. stav 1. ZPP. Sud vodi računa po službenoj dužnosti o nužnom suparničarstvu. U ovom slučaju ne postoji potpuna pasivna legitimacija na strani tuženih, tj. ne postoji potpuna procesna zajednica, s obzirom da su kao imaoci prava korišćenja na parceli upisani VV, GG, DD, ĐĐ, a Republika Srbija sa pravom svojine – državna 1/1. Kako su svi titulari prava na predmetnoj parceli morali biti označeni kao tuženi, to ne postoji potpuna procesna zajednica, to su pravilno postupili nižestepeni sudovi kada su odbili, kako osnovni tako i eventualni tužbeni zahtev kao neosnovan. Stoga su, ocenjeni kao neosnovani navodi revizije tužilje.

Sa napred navedenih razloga primenom člana 414. ZPP Vrhovni sud je odlučio kao u izreci.

Predsednik veća – sudija

Dobrila Strajina, s.r.

Za tačnost otpravka

Zamenik upravitelja pisarnice

Milanka Ranković