U IME NARODA

Vrhovni sud, u veću sastavljenom od sudija: Branke Dražić, predsednika veća, Marine Milanović i Vesne Mastilović, članova veća, u parnici tužilje AA iz ..., čiji je punomoćnik Predrag Pandurović, advokat iz ..., protiv tužene BB iz ..., Republika ..., čiji je punomoćnik Darko Jašarević, advokat iz ..., radi utvrđenja, odlučujući o reviziji tužilje, izjavljenoj protiv presude Apelacionog suda u Beogradu Gž 6094/22 od 28.12.2023. godine, u sednici održanoj 05.11.2025. godine, doneo je

P R E S U D U

ODBIJA SE kao neosnovana revizija tužilje izjavljena protiv presude Apelacionog suda u Beogradu Gž 6094/22 od 28.12.2023. godine.

O b r a z l o ž e nj e

Presudom Višeg suda u Beogradu P 832/21 od 02.02.2022. godine, stavom prvim izreke, odbijen je kao neosnovan tužbeni zahtev da se utvrdi da je tužilja vlasnik stana broj .. u ulici ... broj .. u Beogradu upisanog u ZKUL br. .. na k.p. br. .. k.o. Vračar, sa pripadajućim podrumskim prostorom, po osnovu vanrednog održaja, te da se tužena obaveže da to tužiljino pravo prizna i trpi. Stavom drugim izreke, obavezana je tužilja da tuženoj naknadi troškove parničnog postupka od 46.500,00 dinara. Stavom trećim izreke, oslobođena je tužilja od plaćanja sudskih taksi.

Presudom Apelacionog suda u Beogradu Gž 6094/22 od 28.12.2023. godine, stavom prvim izreke, odbijena je kao neosnovana žalba tužilje i potvrđena presuda Višeg suda u Beogradu P 832/21 od 02.02.2022. godine u stavu prvom i drugom izreke. Stavom drugim izreke, odbijena je žalba tužilje i potvrđeno rešenje Višeg suda u Beogradu P 832/21 od 07.09.2022. godine u stavu drugom izreke. Stavom trećim izreke, odbačena je žalba tužilje izjavljena protiv odluke sadržane u stavu prvom izreke rešenja Višeg suda u Beogradu P 832/21 od 07.09.2022. godine

Protiv pravnosnažne presude donete u drugom stepenu, tužilja je blagovremeno izjavila reviziju pobijajući je u stavu prvom izreke zbog bitne povrede odredaba parničnog postupka i pogrešne primene materijalnog prava.

Vrhovni sud je ispitao pobijanu presudu na osnovu odredbe člana 408. Zakona o parničnom postupku – ZPP („Službeni glasnik Republike Srbije“ broj 72/11 ... 10/23) i ocenio da revizija tužilje nije osnovana.

U sprovedenom postupku nije učinjena bitna povreda postupka iz člana 374. stav 2. tačka 2. ZPP, na koju revizijski sud pazi po službenoj dužnosti.

Prema utvrđenom činjeničnom stanju, tužilja je supruga, a tužena je ćerka sada pokojnog VV, koji je preminuo ..2010. godine. U ostavinskom postupku koji je vođen pred Prvim osnovnim sudom u Beogradu u predmetu O br. 7690/17 dana 09.11.2017. godine doneto je rešenje kojim je utvrđeno da zaostavštinu pok. VV, između ostalog, čini i pravo susvojine na ½ idealnog dela dvosobnog stana broj .. – stan desno od stepeništa na prvom spratu zgrade u ulici ... broj .., upisane na k.p. .. prema l.n. br. .. k.o. Vračar i presudi Prvog osnovnog suda u Beogradu P 14465/15 od 15.12.2015. godine. Rešenjem su za zakonske naslednike na zaostavštini oglašene AA, supruga ostavioca, GG i BB, ćerke ostavioca, svaka sa po 1/3 idealnih delova. U parničnom postupku koji je vođen pred Prvim osnovnim sudom u Beogradu P 14465/15 doneta je pravnosnažna presuda dana 15.12.2015. godine kojom je utvrđeno da je u tom postupku tužilja DD suvlasnik sa ½ idealnih delova na predmetnom stanu, sa pripadajućim podrumskim prostorom, po osnovu sticanja u vanbračnoj zajednici sa pokojnim VV, što su tužene u tom postupku AA, GG i BB dužne priznati i trpeti, te je obavezana tužena AA da kao držalac preda predmetnu nepokretnost tužilji u suposed. U katastru nepokretnosti VV je upisan kao vlasnik sa udelom 1/1 na predmetnom stanu.

Polazeći od utvrđenog činjeničnog stanja, nižestepeni sudovi su primenom odredbe člana 211. ZPP odbili tužbeni zahtev tužilje, zauzimajući pravni stav da tužbom nisu obuhvaćene kao stranke i ostali suvlasnici na predmetnoj nepokretnosti kao jedinstveni suparničar na strani tuženih, te s toga nema potpune pasivne legitimacije.

Takav zaključak i pravni stav nižestepenih sudova prihvata i Vrhovni sud.

Odredbom člana 205. stav 1. tačka 1. Zakona o parničnom postupku propisano je da više lica mogu jednom tužbom da tuže, odnosno da budu tuženi (suparničari) ako su u pogledu predmeta u pravnoj zajednici ili ako njihova prava, odnosno obaveze proističu iz istog činjeničnog i pravnog osnova. Članom 210. istog zakona, propisano je da ako se po zakonu ili zbog prirode pravnog odnosa spor može da se reši na jednak način prema svim suparničarima (jedinstveni suparničari), oni se smatraju kao jedna parnična stranka, tako da se kad pojedini suparničari propuste neku parničnu radnju, dejstvo parničnih radnji koje su izvršili drugi suparničari odnose se i na one koji te radnje nisu preduzeli. Članom 211. ZPP propisano je da nužno suparničarstvo postoji ako po zakonu ili zbog prirode pravnog odnosa tužbom moraju da se obuhvate sva lica koja su učesnici materijalnopravnog odnosa (stav 1.), a ako sva lica iz stava 1. ovog člana nisu obuhvaćena tužbom kao stranke, sud će da odbije tužbeni zahtev, a da o nužnom suparničarstvu sud vodi računa po službenoj dužnosti (stav 3.).

Imajući u vidu da tužilja podnetom tužbom traži utvrđenje prava svojine na predmetnoj nepokretnosti to je pravilan zaključak nižestepenih sudova o neosnovanosti tužbenog zahteva jer u konkretnom slučaju ne postoji potpuna procesna zajednica na strani tuženih kao nužnih i jedinstvenih suparničara, koja vodi odbijanju tužbenog zahteva zbog nedostatka potpune pasivne legitimacije, s obzirom da su tužbom, kao tuženi morala biti obuhvaćeni i druga lica koji su suvlasnici na predmetnoj nepokretnosti i to DD sa udelom od ½ idealnih delova, kao i BB i GG sa udelom od po 1/6 idealnih delova. Tužiljino pravo svojine moraju da trpe i svi drugi suvlasnici koji se sa tuženom nalaze u položaju jedinstvenih nužnih suparničara shodno odredbi člana 210. ZPP, pa svi moraju biti obuhvaćeni tužbom kao jedna parnična stranka. Tužilja traži utvrđenje prava svojine na predmetnoj nepokretnosti sa 1/1, te je procesna pretpostavka za vođenje parnice da na tuženoj strani budu obuhvaćeni svi suvlasnici ove nepokretnosti, s obzirom da je reč o odnosu koji mora biti rešen prema svim suvlasnicima na jedinstveni način, jer je pravo svojine vezano za nepokretnost, a ne za lica. Kako je tužilja bila upoznata da pravo svojine na predmetnom stanu sa ½ idealnog dela ima DD, a da na preostaloj ½ idealnog dela pravo svojine ima tužilja i njene dve ćerke, svaka sa po 1/6 udela, to zahtev tužilje za sticanje prava svojine na celom stanu nije mogao biti usmeren samo na tuženu, jer ona nije isključivi nosilac prava svojine na istom. U situaciji nepostojanja potpune procesne zajednice na strani tuženih, kao nužnih jedinstvenih suparničara, navodi u reviziji kojima se osporava pravilnost primene materijalnog prava nisu od uticaja na drugačije odlučivanje u ovoj pravnoj stvari.

Takođe, navodi revizije o pravnoj valjanosti punomoćja tužene za zastupanje od strane punomoćnika advokata, cenjeni su od strane drugostepenog suda i nisu od uticaja na pravilnost i zakonitost pobijane presude.

Sud je cenio i ostale navode revizije, pa je našao da su neosnovani, jer je drugostepeni sud u pobijanoj odluci dao jasne, potpune i pravilne razloge iz kojih proizilazi neosnovanost revizijskih razloga, koje ovaj sud u svemu prihvata.

Na osnovu člana 414. Zakona o parničnom postupku odlučeno je kao u izreci.

Predsednik veća-sudija

Branka Dražić s.r.

Za tačnost otpravka

Zamenik upravitelja pisarnice

Milanka Ranković