U IME NARODA

Vrhovni sud, u veću sastavljenom od sudija: Vesne Subić, predsednika veća, Zorana Hadžića i Mirjane Andrijašević, članova veća, u parnici iz radnog odnosa tužilje AA iz ... , čiji je punomoćnik Bojan Petrov, advokat iz ... , protiv tuženog Gradska uprava Grada Pančeva, koju zastupa Gradsko pravobranilaštvo Grada Pančeva i JKP „Starčevac“ Starčevo, čiji je punomoćnik Saša Levnajić, advokat iz ... , odlučujući o reviziji tužilje izjavljenoj protiv presude Apelacionog suda u Beogradu Gž1 2934/22 od 23.09.2022. godine, u sednici veća održanoj dana 11.04.2024. godine, doneo je

P R E S U D U

ODBIJA SE, kao neosnovana, revizija tužilje izjavljena protiv presude Apelacionog suda u Beogradu Gž1 2934/22 od 23.09.2022. godine,.

O b r a z l o ž e nj e

Presudom Osnovnog suda u Pančevu P1 387/21 od 06.05.2022. godine odbijen je tužbeni zahtev tužilje kojim je tražila da se utvrdi da su apsolutno ništavi ugovori o obavljanju privremenih i povremenih poslova od 17.03.2021. godine i 01.04.2021. godine zaključeni između tužilje i tužene drugog reda (stav prvi izreke). Odbijen je tužbeni zahtev tužilje kojim je tražila da se utvrdi da je zasnovala radni odnos na neodređeno vreme kod tužene Gradske uprave Grada Pančeva 17.03.2021. godine (stav drugi izreke). Odbijen je tužbeni zahtev tužilje kojim je tražila da se obaveže tužena Gradska uprava Grada Pančeva da zaključi ugovor o radu na neodređeno vreme sa tužiljom za obavljanje poslova ... nameštenik IV vrste radnih mesta (stav treći izreke). Obavezana je tužilja da tuženoj Gradskoj upravi Grada Pančeva naknadi troškove parničnog postupka u iznosu od 40.500,00 dinara (stav četvrti izreke). Obavezana je tužilja da tuženom JKP „Starčevac“ Starčevo naknadi troškove parničnog postupka u ukupnom iznosu od 48.000,00 dinara (stav peti izreke).

Presudom Apelacionog suda u Beogradu Gž1 2934/22 od 23.09.2022. godine, stavom prvim izreke, odbijena je kao neosnovana žalba tužilje i potvrđena presuda Osnovnog suda u Pančevu P1 387/21 od 06.05.2022. godine. Stavom drugim izreke, odbijen je zahtev tužilje za naknadu troškova postupka po žalbi.

Protiv pravnosnažne presude donete u drugom stepenu tužilja je blagovremeno izjavila reviziju zbog bitnih povreda odredaba parničnog postupka i pogrešne primene materijalnog prava.

Odlučujući o izjavljenoj reviziji, na osnovu člana 408. i člana 441. ZPP, Vrhovni sud je našao da tužiljina revizija nije osnovana.

U sprovedenom postupku nije učinjena bitna povreda odredaba parničnog postupka iz člana 374. stav 2. tačka 2. ZPP, na koju revizijski sud pazi po službenoj dužnosti.

Prema utvrđenom činjeničnom stanju, tužilja je po više ugovora o privremenim i povremenim poslovima i rešenja tuženog počev od 08.11.2011. godine kada je doneto prvo rešenje o zasnivanju radnog odnosa na određeno vreme do 31.12.2015. godine kada je istekao rok po poslednjem rešenju o zasnivanju radnog odnosa na neodređeno vreme sa tuženim Gradska uprava Pančevo, neprekidno obavljala poslove radnika u ... za tuženu Gradsku upravu Grada Pančeva. Nakon toga, preko različitih agencija za zapošljavanje je za naručioca posla Gradsku upravu Grada Pančeva, po osnovu više ugovora o radu obavljala iste poslove, da bi nakon toga tužilja zaključila osporeni ugovor o obavljanju privremenih i povremenih poslova od 17.03.2021. godine sa tuženim JKP „Starčevac“ Starčevo radi obavljanja poslova ... u naseljenom mestu Starčevo, a u periodu od 17.03.2021. godine do 31.03.2021. godine, a nakon toga, drugi osporeni ugovor o obavljanju privremenih i povremenih poslova od 01.04.2021. godine radi obavljanja istih poslova za period od 01.04.2021. godine do 30.04.2021. godine. Tužilja je uputom tuženog JKP „Starčevac“ od 17.03.2021. godine upućena u Gradsku upravu Grada Pančeva da u periodu od 17.03.2021. godine do 31.03.2021. godine i uputom od 01.04.2021. godine da u periodu od 01.04.2021. godine do 30.04.2021. godine obavlja poslove za tuženu Gradsku upravu Grada Pančeva. Tuženi JKP „Starčevac“ je otkazao tužilji ugovor o obavljanju privremenih i povremenih poslova 01.04.2021. godine zaključno sa 13.04.2021. godine, nakon isteka roka na koji je zaključen zbog prestanka potrebe za angažovanjem tužilje. Pre isteka roka na koji je zaključen tužilji je sporazumom o prestanku radnog odnosa prestalo radno angažovanje u agenciji za privremeno zapošljavanje zaključno sa 16.03.2021. godine.

Na osnovu tako utvrđenog činjeničnog stanja, prvostepeni sud je ocenio da su osporeni ugovori o obavljanju privremenih i povremenih poslova predstavljaju punovažne pravne akte, s obzirom da su zaključeni u skladu sa članom 197. Zakona o radu, pa je u tom delu odbio tužbeni zahtev. Takođe je ocenio da u konkretnom slučaju nisu ispunjeni uslovi za primenu člana 32. stav 2. Zakona o radu, s obzirom da je tužilja imala zaključen ugovor o radu na određeno vreme i ugovore o obavljanju privremenih i povremenih poslova sa drugim poslodavcima, te da je od strane istih upućena na rad kod Gradske uprave Grada Pančeva i da nisu ispunjeni uslovi za preraštaj radnog odnosa na određeno vreme u radni odnos na neodređeno vreme

Drugostepeni sud je ocenio da je prvostepeni sud pravilno primenio materijalno pravo. Drugostepeni sud smatra da je rok za podnošenje tužbe za utvrđenje preobražaja radnog odnosa u periodu od 08.11.2011. godine do 31.12.2015. godine počeo da teče 31.12.2015. godine kada je istakao rok na koji je zasnovala radni odnos na određeno vreme kod tužene Gradske uprave Grada Pančeva, koji je protekao do dana podnošenja tužbe. Radno angažovanje u Gradskoj upravi Grada Pančeva preko agencije za privremeno zapošljavanje i tuženog JKP „Starčevac“ ne može se računati u rok od 24 meseca na kojim je ograničen rad na određeno vreme koji je neophodan za preobražaj radnog odnosa.

Imajući u vidu utvrđeno činjenično stanje Vrhovni sud je stanovišta da su nižestepene presude pravilne, a revizija neosnovana.

Nasuprot navodima revidenta pravilno stanovište drugostepenog suda da se prekluzivni rok od 60 dana iz čl. 195 Zakona o radu, primenjuje i u ovakvom radnom sporu, koji za predmet ima utvrđenje postojanja radnog odnosa. Ovaj rok se primenjuje u pogledu sudske zaštite svake vrste povrede radnog prava, počev od dana saznanja za povredu prava, pa se primenjuje i u ovakvom radnom sporu, za utvrđenje postojanja radnog odnosa.

Rok od 60 dana iz člana 195. Zakona o radu počinje da teče danom saznanja za povredu prava od strane tuženog, a to je 31.12.2015. godine, kako pravilno zaključuje drugostepeni sud, jer kasnije zaključeni ugovori o obavljanju privremenih i povremenih poslova i ugovori o radu sa drugim subjektima, ne uračunavaju se u rok od 24 meseca neophodan za preobražaj radog odnosa , jer se ne radi o radno-pravnom ili ugovornom odnosu sa tuženom Gradskom upravom Grada Pančeva, niti se taj rad može smatrati faktičkim, jer se vrši uz postojeći pravni osnov, ugovor o privremenim ili povremenim poslovima ili Ugovor o radu sa drugim pravinim licem.

Sa svega navedenog, na osnovu člana 414. stav 1. ZPP, odlučeno je kao u izreci.

Predsednik veća – sudija

Vesna Subić, s.r.

Za tačnost otpravka

Zamenik upravitelja pisarnice

Milanka Ranković